Medycyna Holistyczna i Epigenetyka

Współcześnie wiele osób nadal ma trudności z zaakceptowaniem faktu, że człowiek stanowi jedność i medycyna skoncentrowana tylko na konkretnej jednostce chorobowej nie gwarantuje zdrowia. Od kilkunastu lat jedna z najmłodszych dziedzin, Epigenetyka pokazuje, że starożytne podejście traktowania człowieka jako całości jest strzałem w dziesiątkę, jeśli mamy na celu zachowanie zdrowia i równowagi w naszym życiu. Ale zacznijmy od początku.

Określenie “holistyczny” pochodzi od greckiego słowa holos, czyli “całość”, medycyna holistyczna opiera się więc na założeniu, że człowiek – pacjent – jest układem całościowym.

Medycyna holistyczna to termin określający podejście do zdrowia pacjenta i jego życia w wymiarze fizycznym, emocjonalnym, mentalnym i duchowym. To podejście opierające się na założeniu, że organizm pacjenta i poszczególne sfery jego życia stanowią jednorodną całość, leczenie zaś polega na przywróceniu harmonii we wszystkich obszarach życia, nie tylko na leczeniu danego fragmentu ludzkiego organizmu.

Co różni Medycynę Holistyczną od współczesnej medycyny?

  • Podejście indywidualne i jednocześnie całościowe
  • Prewencja, jako podstawa medycyny
  • Priorytet właściwego odżywiania odpowiednio dobranego do konkretnego człowieka
  • Postrzeganie choroby, nie jako odrębnej wydzielonej z ciała, lecz jako zaburzenie równowagi zdrowia konkretnie danej osoby
  • Leczenie poprzez substancje naturalne tj zioła, odpowiednie dobrane żywienie, aktywność fizyczna, zabiegi.
  • Człowiek stanowi całość (ciało, umysł, dusza, emocje)
  • Pacjent jako człowiek, nie jednostka chorobowa
  • Pacjent czynnie uczestniczy w procesie leczenia
  • Leczenie skupia się na przyczynie choroby, nie tylko na łagodzeniu symptomów
  • Równowaga na wszystkich poziomach życia stanowi podstawę zdrowia i szczęścia.

Medycyna holistyczna stosuje zarówno metody będące zdobyczą współczesnej medycyny akademickiej, jak i szeroko rozumianą medycynę naturalną. Metoda leczenia dobierana jest indywidualnie do pacjenta, ponieważ zasadą medycyny holistycznej jest to, że każdy pacjent jest odrębną, niepowtarzalną jednostką.

Medycyna holistyczna w praktyce oznacza sposób postrzegania osoby jako całość. Takim podejściem charakteryzuje się zarówno medycyna chińska jak i Ajurweda.

Więcej na temat Ajurwedy tutaj

Czym jest Ajurweda i jakie daje możliwości?

Medycyna holistyczna różni się zasadniczo od medycyny niekonwencjonalnej. Ta ostatnia polega na stosowaniu praktyk leczniczych, których skuteczność nie jest udowodniona naukowo lub których efekty poparte są jedynie długotrwałą tradycją (na przykład w przypadku akupunktury). Medycyna holistyczna korzysta z metod medycyny naturalnej takich jak ziołolecznictwo, aromaterapia, masaż i techniki relaksacyjne, jednak przede wszystkim pozostaje w ramach metod, których skuteczność potwierdzona jest naukowo. Metody leczenia naturalnego traktowane są w medycynie holistycznej jako komplementarne, pomocnicze, pomagające przywrócić harmonię w tych sferach życia pacjenta, których nie można usprawnić na drodze farmakoterapii. Z tego względu medycyna holistyczna traktowana jest nieufnie przez konserwatywnych przedstawicieli podejścia akademickiego, nie należy jej jednak mylić z medycyną alternatywną.

Podejście holistyczne praktykowane przez niektórych lekarzy obecnie jest próbą powrotu do zasad wielowiekowej tradycji medycyny humanistycznej, czyli nakierowanej na człowieka i jego problem, nie na leczenie przypadku. Medycyna holistyczna pokazuje powiązania biologii z psychiką oraz na przykład stylem życia – wydaje się to oczywistym stanem rzeczy, niemniej jednak w stechnicyzowanej medycynie akademickiej fakt ten wydaje się zapomniany.

Trzeba pamiętać, że Medycyna Holistyczna nie odcina się od zdobyczy medycyny akademickiej. Jedno i drugie podejście należy stosować komplementarnie.

Co ciekawe najnowsze badania nad ekspresją genów potwierdzają, że to, co jesz, gdzie mieszkasz, z kim masz interakcje, jak śpisz, jak ćwiczysz, a nawet starzejesz się – wszystko to może ostatecznie spowodować modyfikacje ekspresji genów.

Epigenetyka to badanie dziedzicznych zmian w ekspresji genów (geny aktywne i nieaktywne), które nie obejmują zmian w podstawowej sekwencji DNA – zmiany fenotypu bez zmiany genotypu – co z kolei wpływa na sposób, w jaki komórki czytają geny. Zmiana epigenetyczna jest zjawiskiem regularnym i naturalnym, ale może na nią również wpływać wiele czynników, takich jak: wiek, środowisko, styl życia (sen, dieta, aktywność fizyczna) i aktualnego stopnia zaawansowania choroby.

Modyfikacje epigenetyczne mogą objawiać się tak często, jak sposób, w jaki komórki ostatecznie różnicują się, stając się w efekcie komórkami skóry, wątroby, mózgu itp. Zmiana epigenetyczna może mieć też bardziej szkodliwe skutki, które mogą powodować choroby takie jak rak, schizofrenia, udar mózgu.

Obecnie uważa się, że co najmniej trzy systemy, w tym metylacja DNA, modyfikacja histonu i wyciszanie genów związane z niekodującym RNA (ncRNA) inicjują i podtrzymują zmiany epigenetyczne.

Równolegle prowadzonych jest wiele nowych badań, które stale odkrywają rolę epigenetyki w różnych przewlekłych i zagrażających życiu człowieka chorobach.

Żyjemy w niezwykłych czasach, gdzie najstarsze i najnowsze podejście do człowieka i jego zdrowia ostatecznie się spotykają.

Dziedzina epigenetyki szybko się rozwija, a wraz z nią zrozumienie, że zarówno środowisko, jak i indywidualny styl życia mogą również bezpośrednio oddziaływać na genom, aby wpływać na zmianę epigenetyczną. Zmiany te mogą znaleźć odzwierciedlenie na różnych etapach życia człowieka, a nawet w późniejszych pokoleniach. Wykazano również, że dieta znacząco modyfikuje markery epigenetyczne. Dziedzina nutrigenomiki bada, w jaki sposób żywność i epigenetyka współdziałają ze sobą, wpływając na zdrowie i dobre samopoczucie, a nutrigenomik jest specjalistą w zakresie indywidualnych wymagań żywieniowych, uwarunkowanych genetycznie.

Więcej na temat nutrigenomiki tutaj

Nutrigenomika dla Ciebie

Co to jest epigenetyka?

Dziedziny epigenetyki i nutrigonomiki są młode i rozwijają się bardzo prężnie. Poruszanie się w tej tematyce wymaga solidnych podstaw z dziedziny holistycznego podejścia do zdrowia, biegłości w biochemii i ciągłego uczenia się. Jeśli chcesz pracować z najlepszymi napisz do nas qualitylife.pl@gmail.com 

Autor

ANILA POPŁAWSKA